Krwawiąca Gwiazda

Crvena Zvezda Belgrad była jednym z klubów, które latem tego roku miały stanąć obok Legii Warszawa do walki o Ligę Mistrzów. Piłkarze Crvenej Zvezdy przełamali nieprzerwaną, sześcioletnią dominację Partizana Belgrad i wywalczyli mistrzostwo Serbii. Ich radość zmącił jednak fakt, że UEFA kilka dni temu wykluczyła klub z rywalizacji o awans do Ligi Mistrzów.

Klubowi z Belgradu zarzucono złamanie przepisów licencyjnych oraz zasad Financial Fair Play. Postępowanie, które doprowadziło do wydania decyzji w tej sprawie prowadzono od kwietnia tego roku, kiedy do europejskiej federacji wpłynęły skargi od podmiotów, którym klub z Belgradu jest winien pieniądze. Zarząd Crvenej Zvezdy, na czele ze słynnym Draganem Dżajiciem, nie był w stanie w ciągu dwóch miesięcy uzdrowić sytuacji. Ostatnią deską ratunku dla mistrza Serbii jest odwołanie do Sądu Arbitrażowego. Crvena Zvezda ma na odwołanie dziesięć dni i wszystko wskazuje na to, że skorzysta z przysługującego jej prawa.

Przypadek Crvenej Zvezdy powinien służyć za żywą przestrogę - także dla polskich klubów. Oto krajowa potęga, klub mający na koncie między innymi triumf w PKME w 1991 roku (Crvena Zvezda zgromadziła wtedy grupę tak znakomitych zawodników jak Vladimir Jugović, Robert Prosinecki, Sinisa Mihajlović, Darko Pancev czy Dejan Savicević), klub, za którym stoi rzesza wiernych kibiców (słynni Delije zajmujący północną trybunę na ogromnej, 55-tysięcznej belgradzkiej 'Marakanie') nie jest w stanie odnaleźć się w rzeczywistości, w której liczy się przede wszystkim umiejętne zarządzanie posiadanym kapitałem ludzkim i finansowym.

Crvena Zvezda od kilku lat miota się w finansowej pułapce, w którą wpędziły ją długi potęgowane przez niekontrolowany wyścig zbrojeń z lokalnym rywalem, Partizanem. Mająca ogromne kłopoty z utrzymaniem płynności finansowej Crvena Zvezda (zaległości wobec innych klubów, zaległości podatkowe, pieniądze winne własnym zawodnikom) wciąż uciekała do przodu, dążąc do przełamania supremacji Partizana. A kiedy wreszcie dopadła lokalnego rywala – okazało się, że ryzyko poszło na marne, bo 'dość' powiedziała UEFA.

Dziury budżetowej nie udaje się załatać wpływami z transferów. Zresztą jedną z przyczyn istniejących problemów jest fakt, że obok sukcesów na rynku transferowym (Luka Milivojević sprzedany za prawie trzy miliony euro do Anderlechtu Bruksela), Crvenej Zvezdzie zdarzały się porażki wynikające między innymi z braku finansowych i organizacyjnych argumentów na rzecz zatrzymania w klubie utalentowanej młodzieży. Aleksandar Pantic kosztował Crveną Zvezdę prawie pół miliona euro (na rzecz drużyny RAD, obecnie jednego z największych klubowych wierzycieli Crvenej Zvezdy), by po roku trafić do Virrareal za zaledwie 300 tysięcy euro. Także reprezentant serbskiej młodzieżówki Veljko Simić został za podobną kwotę 'porwany za młodu' przez FC Basel.

Rzeczywistość europejskiej piłki musi budzić kontrowersje. To świat, w którym piłkarze szkoleni dużym nakładem środków przez mniejsze kluby, opuszczają je z łatwością, za drobne kwoty trafiając do klubów bogatszych. To świat, w którym ogromne pieniądze przyznawane uczestnikom Ligi Mistrzów petryfikują istniejący układ sił w europejskiej i krajowej piłce. To świat, w którym, mimo krzykliwych haseł Financial Fair Play, nadal nie ma argumentów, by powstrzymać zabawę w piłkę w wykonaniu bogaczy dysponujących milionami petrodolarów. Dziś UEFA, uderzając w Crveną Zvezdę, uderza pośrednio w jej wierzycieli, których nadzieje na odzyskanie należnych pieniędzy maleją wraz z pozbawieniem drużyny z 'Marakany' szans na awans do Ligi Mistrzów.

Patrząc jednak na rzecz z drugiej strony, jak czulibyśmy się jako kibice Legii, gdyby taki dajmy na to Lech Poznań zaczął ściągać zawodników, mamiąc ich kontraktami, których nie byłby w stanie zrealizować i gdyby pokonał nas przy pomocy takiej armii zaciężnej? Gdyby klub budowany z zachowaniem wszelkich prawideł finansowej sztuki, siłą rzeczy trochę przez nie ograniczony, został pokonany przez klub, który zwyczajnie oszukuje, permanentnie obchodząc narzucone reguły? Gdyby z rózgą musiała wkraczać europejska federacją, bo krajowy związek przymykałby oko na ligowe patologie?

Crvenej Zvezdy szkoda - tak po ludzku i kibicowsku. Ale niech przypadki tego wielkiego klubu - i innych, na czele z Glasgow Rangers stanowią memento dla rodzimych zwolenników życzeniowego myślenia w zarządzaniu klubami piłkarskimi.